Bijipl rai PEEL EI MMS
Buitenl. nieuws.
Het drama te
Putbroek.
Zaterdag 3 September 1932, No. 36
De Duitsche Rijksdag koest.
Von Papen loopt eet het
ontbindingsbesluit in zijn zak.
Von Sleicher wil gelijk
berechtigdheid in bewapening
afdwingen. Zeer bloedige
revoluties in Zuid-Amerika.-
Het is nu duidelijk genoeg, dat
het presidiaal kabinet- Von Papen
geen politieke partijen, laat staan
een Rijksdagmeerderheid, achter zich
heeft. Toch wil het zich tot eiken
prijs handhaven, nie' zooals wel
eens gedacht is om den weg
voor Hitier te banen maar omdat
een burgerlijke meerderheid niet is
samen te stellen en de huidige con
servatieve heerschers even weinig op
hebben met een Natioaal S'cialisti-
sche avontuur, als met Marxistische
hervormingen.
Von Papen c.s. willen een eigen
saneering doorvoeren naar hun con
servatieve beginselen, desnoods zon
der medewerking van den Rijksdag
ja, liefst zo.»der bedillerij van de
politieke partijen. Von Papen heeft
Zondag te Munster gezegd, hoe hij
zich die saneering dacht. De indus
trie zou worden gesteund met 400
Mark om het eerste jaar per
méér aangestelden arbeider. De
loonen mogen worden verlaagd, méér
en méér naar mate het aantal te
werk gestelde arbeiders toeneemt.
De 400 Mark per arbeider worden
niet uitbetaald in geld, maar in geld-
bonnen, waarmee de industrieelen in
de komende jaren hun belasting ten
deele mogen voldoen Voorts wordt
de rentevoet verlaagd. Het bestuurs
apparaat zal minder kostbaar worden
gemaakt door herzieningen.
Op die plannen is Von Papen de
sanciie gaan vragen van den Rijks
president en Von Hindenburg gaf
zijn politieken zegen. In het besef
dat Von Papen geen politieke
meerderheid achter zich had, gaf
Von Hindenburg hem het geteekende
besluit mee tot ontbinding van den
Rijksdag, een document, waarvaD
Von Papen gebruik mag maken op
het moment, dat hem goeddunkt.
Onder die omstandigheden kwam
de nieuw-gekozen Rijksdag op Dins
dag j.l. voor het eerst bijeen. Wil
den Nazi's en Centrum niet voor
langen duur door Rijksdagontbinding
van alle parlementaire actie worden
uitgesloten, dan moesten ze elkaar
zien te verdragen en het daarmee
aan hun gemeenschappelijken vijand
Von Papen onmogelijk maken om
het document uit zijn zak te trekken.
Toevallig was een communiste.
„Clara Zetkin", als oudste in jaren
Voorzitter in deze eerste zitting.
Ze misbruikte de gelegenheid om
een communistische propaganda
speech van ruim een uur te houden;
ze zeide te hopen, dat ze nog eens
de eerste zitting van den oppersten
raad in de Duitsche Radenrepubliek
zou mogen presideeren. Het was
alles zeer proviceerend, weer de
tegenpartij hi ld zich braaf en ordelijk
Het document! Het bewijs moest
geleverd worden, dat een ordelijk
parlementair regiem mogelijk was.
Sn dat er een nationale werk-
meerderheid bestond. In het presi
dium van den Rijksdag werd de Nat.
Soc. Göring als Voorzitter gekozen
Esser van het Centrum, als tweede-
Voorzitter, vervolgens een Duitsch-
Nationaal en een lid van de Beier-
sche Volkspartij als resp. derde en
vierde Voorzitter. Het was een
breed fronttegen Von Papen; een
front, in de beste orde opgesteld.
Er ging een telegram naar Von
Hindenburg om dadelijk het nieuwe
presidium te willen ontvangen, maar
de oude president had er geen haast
mee. Volgende week kom ik in Ber
lijn, zoo liet bij weten, en dan zal
ik de heeren graag ontvangen.
De Pruisische Landdag is ook bij
een geweest. Daar behoefde men niet
zooveel égards tegenover het opge
drongen bestuur van den Rijks
commissaris. den heet Von Papen en
diens gevolmachtigde Dr. Bracht. De
eene motie vau afkeuring na de
andere, werd aangenomen. Von Papen
zal alles naast zich neerleggen en
men kan er van op aan als op 8
of 9 September de Rijksdag weer
bijeen zal komen, dan.... komt „het
document" toch te voorschijn
Ook de Rijksweer minister, Von
Sleicher, doet of hem nog een lang
politiek leven wacht. Hij heeft deze
week nog eens demonstratief voor
Duitschiand gelijkberechtigdbeid in
bewapening geëischt. Als dat recht
niet wordt erkend, zou Duitschiand
zich van de Ontwapening terug
trekken
Zuid-Amerika wordt hevig door
revoluties beroerd, die thans in af
wijking van de traditie, zéér bloedig
verloopen.
In Equador is een opstand ver
wekt door een in het vorig jaar
gekozen president, die echter als zoo
danig door de volksvertegenwoor
diging niet werd erkend, omdat hij
geen landsman zou zijn.
De opstandelingen waren baas in
de hoofdstad Quito, de regeerings-
troepen in de rest van het land.
Woensdag, toen er 5000 dooden
waren gevallen, werd een wapen
stilstand gesloten.
In Brazilië kan de regeering den
opstand in den staat Sao Paulomaar
niet onderdrukken. De regeering ge
raakt geleidelijk in slechte conditie.
Ook hier verloopt de strijd bloedig
De „oorlog" tusschen Bolivia en
en Paragay heeft' ook weer een
verscherpt karakter aangenomen.
Pogingen om tot een wapenstilstand
te komen mislukten door de weigering
van Bolivia om drie veroverde Para-
gaysche „forten" in den Gran Chaco
te ontruimen.
Ingezonden.
Buiten verantwoordelijkheid
der Redactie,
Geachte Redactie van „Peel en
Maas."
Met schrik las ik in uw vorig
nummer dat stukje over „De komen
de Wereldbrand.Dat ziet er wel
slecht uit En dan zoo gauw Men
hoeft er feitelijk niet eens profetieën
bij te hebben om te zien, dat het
ten verschrikkelijk ellendige boel zal
worden. Het gezond verstand zegt
dit alreeds. Maar bedoelde profetieën
van heilige menschen geven bijzon
derheden aan. En die zijn vreeselijk.
Zooals de schrijver met recht doet
uitkomen, is 't geen gekwezel om
vandaag in gesprekken er op te
wijzen, dat men maar zorgen moet
om goed te staan met den Grooten
Baas hierboven. De schrijver spoort
aan tot lidmaatschap van H, Familie,
Derde Orde en Congregatie.
Ondergeteekende, die van twee
der genoemde instellingen lid is en
zich daar gelukkig mee voelt, vond
op een boekenstalletje het boekje
„Sint Franciscus", en meent geen
kwezel te zijn, maar een goed ding
te doen met daar iets uit over te
schrijven.
Het zijn allemaal woorden van
den tegenwoordigeD Paus.
„Fraaciscus is door God geschon
ken niet zoozeer om zijn eigen woe-
ligen tijd als wel om de Christelijke
maatschappij van alle tijden te ver
beteren."
„Onze onmiddellijke Voorganger
heeft Franciscus uitgeroepen als
Patroon van de katholieke actie."
„Het wil ons voorkomen, dat er
niemand geweest is, in wien het bield
van Christus den Heer en de evan
gelische levenswijze meer gelijken en
duidelijker heeft uitgeblonken dan in
Franciscus."
„Franciscus heeft door zijn eigen
onvermoeid Apostolaat en dat van
zijn zonen en door de instelling der
Derde Orde de grondslagen gelegd
van een nieuwe d.w.z. van een naar
het evangelie geheel hervormde maat
schappij."
„Van de Bisschoppen verwachten
wij, dat zij op alle mogelijke wijze
de Franciscaansche Derde Orde zullen
bevorderen, door
de geloovigen te onderrichten, wat
het doel is van deze orde van man
nen en vrouwen in de wereld;
hoezeer men haar moet achten
hoe gemakkelijk men lid kan wor
den van deze vereeniging;
en hoe licht de onderhouding van
haar voorschriften is;
welk een overvloed van gunsten
en voorrechten de Tertiarissen ge
nieten;
tenslotte hoeveel zegen door de
Derde Orde aan ieder afzonderlijk
en aan de gemeenschap ten deel valt."
Z.
De belangstelling voor het plei
dooi in de zaak van den drievoudi
gen moord te Putbroek gehouden
door mr. Tripels te Roermond was
buitengewoon groot. Verdachten in
de rechtszaal geleid toonden zich
opmerkelijk onverschillig, keken om
en keerden zich telkens nieuwsgierig
naar het publiek. Vader v.d. Elzen
had zijn groen jachtopzienerscos-
tuum aan. Toen het Gerechtshof
binnentrad, verstomde het geroeze
moes van de stemmen.
De President mr. baron de Bieber-
stein vraagt aan verdachten, of zij
nog iets te zeggen hebben.
Verdachten beweren opnieuw on
schuldig te zijn.
Zoon v.d. Elzen spreidde weer
zijn tien vingers breed uit en zeide
zeer luid en met nadruk „Ik ben
onschuldig. Ik heb niet-* met het
misdrijf te maken."
De President vraagt aan vader
d. Elzen of zijn geweren op één
plank lagen.
Verdachte antwoordt bevestigend
Voorts vraagt de president, hoe
vader v. d. Elzen wist. dat een der
vermoorden hoefijzers onder de schoe
nen droeg.
„Ik heb de schoenen bij de kuil
zien liggen", zegt verdachte.
Hierna krijgt mr. Tripels het
woord voor het houden van zijn
pleidooi, waarmede hij onder groote
stilte om kwart over tien aanvangt.
In zijn inleiding wijst pleiter er
op, dat door het Hooger Beroep
voor het Gerechtshof nog veel ster
ker de belangstelling voor deze zaak
is gegroeid, dan bij de behandeling
in eerste instantie. Pi. betoogt ver
volgens, dat de Rechtbank te Roer
mond beeft nagelaten, het vonnis
voldoende te omschrijven trouwens
ook de Advocaat Gerecaal heeft op
het vonnis van Roermond deze
aanmerking gemaakt. Het requisitoir
noemt pl, vervolgens een kaartenhuis
maar geen juridisch opgebouwd be
wijs. Pl. protesteert tegen het open
baar maken van gegevens door amb
tenaar en deskundigen, die hadden
te zwijgen. Critiek geeft pl. ook
over het schrijven in de pers door
een ambtenaar van het O. M.
Pl. komt dan tot de feiten.
Heeft er er'een roofmoord
plaats gehad?
Het heet, dat de lijken in de kuil
zijn gestampt, maar zelfs de des
kundigen gaan voorbij aan het feit
dat de lijken stijf zijn geworden en
daarnaar te behandelen. Met veel
sensatie is bij deze zaak te werk
gegaan en men heeft het als eea
gruwel-dubbetjes-roman doen voor
komen, als was er op het graf der
vermoorden gedanst. Pl. betoogt
dan verder, dat deze beklaagden niet
veroordeeld kunnen morden. Pl. gaat
zeer uitvoerig de feiten na en wil
er op wijzen, dat bij het drama tal
van vragen rijzen, welke niemand
vermag te beantwoorden. Kan er
geen vechtpartij hebben plaats ge
had? vraagt pl. Waarom was de
riem van Kersten in tweeen en zoo
zijn er een reeks van duisterheden
Maar alleen werd er maar aan
gehouden; „Van der Elzen heeft het
gedaan".
Waar bleef het geld?
Waar is het geld gebleven, dat
de jongens op zak hadden. Kan er
geen roofmoord hebben plaats gehad.
Er loopen zooveel ongure stroopers
in Putbroek rond en hieruit blijkt
zegt pl. dat v, d. Elzen trouw en
goed zijn dienst verrichtte en daar
om gehaat was bij de stroopers.
Men beeft het niet noodig gevon
den aan den jachtopziener te gaan
zeggen, wat er in de bosschen van
zijn meester was gebeurd en ge
vonden.
Vrjjspraak voor verdachten
gevraagd.
Door niets is bewezen, dat ver
dachten geschoten hebben en de
getuigen hebben een voor e»n niets
bijgebracht, waarop het Gerechtshof
het bewijs kan coDStrueeren. dat
tot veroordeeling tot de v. d. Elzen'
kan leiden.
Rest dan de deskundigen. Dezen
hebben samen verdachten veroordeeld
maar het Gerechtshof behoedde er
zich voor van dit samengaan onder
den invloed te komen en erop te
steunen. Vervolgens gaat pl. ge
leidelijk de getuigenverklaringen na.
Mr. Tripels vindt verder niet het
minste bewijs gelegen in de opmer
king van vader v. d. Elzen „Mijn
zoon is onschuldig" en het feit, dat
de rechtbank te Roermond hem
veroordeelde. Immers een goede
vader denkt in de eerste plaats aan
het lot van z'n kind. Pl. betoogt
dan. dat de zoon moet worden vrij
gesproken.
De v. d. Elzen's hebben altijd de
houding aangenomen, dat in het
teeken der verwachting van vrijspraak
stond. Al het dubieuse en de ani
mositeit ter zijde stellende, zal het
Hof dan ook vrijspraak moeten von
nissen, waartoe pl. concludeerde.
Repliek en dupliek.
De Advocaat generaal Mr. Cou-
vee repliceert, en gaat aan de hand
der deskundigenrapporten opnieuw
na. dat het bewijs tegen verdachten
vaststaat. Spreker toont aan, dat de
vader het voornemen had om te
dooden en herinnert er nog eens
aan, dat vader v. d. Elzen heeft
gezegd, dat hij altijd het eerste
schot uit den linkerloop van zijn
geweer loste en de feiten wijzen er
op. dat het zoo ging bij het drama.
Spreker persisteert bij het requisitoir
Hierna dupliceert Mr. Tripels. Hij
zou toch wel eens beter willen we
ten, hoe de advocaat generaal is ge
bonden aan de dagvaardiging. Hij
wil het bewijs leveren en stuurt
daarom in die richting, maar Je
gesle van den advocaat-generaal
keurt spr. af. Al zou er overtuigend
bewijs zijn, wettig bewijs is er vol
strekt niet.